سرویس دفاع و امنیت مشرق _ در سالهای اخیر مسئله عقب ماندن نیروی دریایی آمریکا در بحث فاصله با چین در بحث تعداد شناورهای سطحی و تناژ کلی دو کشور در سطح شناورها و افزایش سرعت چین در بحث افزایش کمی و کیفی ناوگان دریایی خود باعث نگرانی کاخ سفید شده است. در این میان یکی از مشکلات بزرگ آمریکا این است که در این کشور بسیاری از زیرساخت ها خصوصا در بحث ساخت شناورهای سطحی بعد از فروپاشی شوروی سابق تعطیل شده و حالا برای یک رقابت سنگین و احتمالا طولانی با اژدهای زرد یانکی ها به دنبال راه حل های مختلفی هستند.

اما به جای رفتن در مسیرهای منطقی مختلف حالا قمارباز نیویورکی با پیشنهاد یک کلاس از نبردناو های بسیار سنگین و گران قیمت به نام خودش اصولا تمام بخش های صنعتی ، نظامی و قانون گذاری آمریکا را دچار علامت های سوال بزرگی کرده است. اما قبل از هر بحثی بهتر است ابتدا با پیشنهاد کلی این طرح آشنا شویم.

نبرد ناوهای کلاس ترامپ؛ بازگشت به عصر سنگین وزن ها در دریا

با روی کار آمدن ترامپ در دور دوم به عنوان رییس جمهور ایالات متحده آمریکا ، طرحی به عنوان " ناوگان طلایی " برای مدرن سازی نیروی دریایی و عقب ماندگی ها در این بخش در مقابل چین مطرح شد. به صورت کلی این طرح شامل به خدمت گرفتن طیف گسترده از انواع شناورهای جدید مثل ادامه بحث ساخت ناوهای هواپیمابر کلاس جرالد فورد ، نسل جدید زیردریایی های تهاجمی ویرجینیا با قابلیت حمل تعداد بسیار بیشتر موشک های کروز ، آغاز ساخت نسل جدید زیردریایی های حامل موشک های بالستیک قاره پیمای کلاس کلمبیا ، نسل جدید ناو های محفاظ و البته در میان تمام این طرح ها ، پرسر و صدا ترین پروژه بحث پیشنهاد نبرد ناوهای کلاس ترامپ است.

آنچه به صورت سنتی و تا زمان جنگ جهانی دوم به عنوان نبردناوها شناخته می شد سنگین ترین شناورهای توپ دار جهان بود که برای مدت طولانی بر دریاهای جهان حکم رانی می کردند. داشتن نبردناو در حقیقت اوج قدرت دریایی خصوصا در حوزه شناورهای سطحی محسوب می شد.

بعد از جنگ جهانی اول و در میانه دو جنگ جهانی با مطرح شدن بحث قدرت هوایی در دریا و وارد شدن بحث ناوهای هواپیمابر برخی از کارشناسان به درستی تشخیص دادند که اصولا شناورهای غول پیکر حامل توپ های بزرگ با تهدید بزرگی رو به رو هستند و در جریان جنگ جهانی دوم نیز بارها و بارها ثابت شد که در درجه اول هواپیماها و سپس زیردریایی های مدرن آن زمان به راحتی توان غرق کردن شناورهای بسیار سنگین و گران قیمت را دارند.

اصولا مفهوم نبرد ناو ها توسط اکثر کشورهای جهان به صورت کامل کنار گذاشته شد و صرفا ایالات متحده آمریکا در جریان جنگ های خود در کره ، ویتنام و عملیات طوفان صحرا تعدادی از نبردناوهای کلاس آیوا را برای بحث پشتیبانی آتش دوباره به خدمت بازگرداند.

با این تفاسیر و توضیحات اولیه به سراغ معرفی آنچه از کلاس ترامپ می دانیم می رویم. یک شناور سنگین بین ۳۵ تا ۳۶ هزار تن با طول نزدیک به ۲۷۰ متر و عرض ۳۵ متر که دارای بین ۶۵۰ الی ۸۰۰ نفر خدمه خواهد بود. وقتی وارد بحث پیشران شناور می شویم مباحث تازه گران قیمت ، پچیده و سوال برانگیز می شوند. بر اساس آخرین صحبت از طرف نیروی دریایی آمریکا قرار است هر کدام از این نبردناوها به یک دستگاه راکتور اتمی به عنوان پیشران مجهز شوند.

پیشرانی اتمی مورد نظر احتمالا بر پایه فناوری نمونه A۱B که در حال حاضر دو دستگاه از آنها در هر ناو هواپیمابر کلاس جرالد فورد استفاده می شود خواهد بود. این توان بسیار بالا البته در برخی از سیستم ها در ادامه به آنها می پردازیم که خود محل سوال هستند ، نیاز است. در حال حاضر رادار مورد نظر اصلی برای جستجوی سطحی و هوایی این شناور سری AN/SPY-۶ است. یک رادار آرایه فازی فعال باند S ساخت شرکت ریتیان بوده و می تواند به صورت همزمان تا بیش از ۶۰۰ هدف را رهگیری کند.

در بخش تسلیحاتی ما یک طیف بسیار گسترده از سلاح ها رو به رو می شویم. ۱۲ سیلو پرتاب عمودی مخصوص موشک های هایپرسونیک سری CPS که هم اکنون در حال نصب بر روی ناوشکن های کلاس زاموالت نیز هستند. این در خصوص این پرتابه ها صرفا به قابلیت حمله متعارف و قابلیت پرواز هایپرسونیک آنها اشاره شده و سرعت دقیق یا برد آنها اعلام نشده است.

در بخش دیگر گفته می شود در حدود ۱۲۸ سلول پرتاب عمودی سری مارک ۴۱ برای این شناور در نظر گرفته شده که می تواند طیف گسترده ای از تسلیحات مثل موشک های کروز تاماهاوک ، موشک های پدافندی سری استاندارد و ... را حمل و پرتاب کند. در بحث دفاع فاصله نزدیک ۲ پرتاب گر موشک های کوتاه برد سری RIM ۱۱۶ و ۴ قبضه توپ ۳۰ میلی متری تک لول در نظر گرفته شده است.

در جلوی شناور یک توپ الکترومغناطیسیتی با توان ۳۲ مگا ژول و دو توپ دریایی تک لول ۱۲۷ میلی متری مارک ۴۵ است نیز بنا به نصب شدن است. همچنین برای این شناور بحث استفاده از سیستم های پدافند لیزری نیز در نظر گرفته شده است. به دلیل بحث پیشنهاد استفاده از توپ الکترومغناطیسی و همچنین تسلیحات لیزری ، مسئله توان تولید الکتریسیته در حجم بالا بسیار مهم است و در اینجاست که بحث داشتن پیشران اتمی حیاتی می باشد.

در بحث هواگردها نیز در عقب شناور دو آشیانه برای دو فروند تیلت‌روتور وی ۲۲ آسپری در نظر گرفته شده است.

از قیمت سنگین تا قابل ساخت بودن ؛ سوالات و ابهامات آغاز شدند

در بحث نبردناوهای کلاس ترامپ ، دو مسئله بیش از بحث های دیگر در محافل مختلف نظامی ، سیاسی و صنعتی خود آمریکا مسئله ساز شده و باعث شده این طرح از همین الان و از زمانی که هنوز روی کاغذ است با چالش های جدی رو به رو شود.

بر اساس برآورد فعلی اداره بودجه کنگره آمریکا در حال حاضر برای ساخت ۱۵ فروند نبرد ناو ترامپ بودجه ای در حدود ۲۷۵ میلیارد دلار نیاز است و قیمت شناور اول در کلاس در حدود ۲۳ میلیارد دلار و قیمت باقی شناورها در حدود ۱۸ میلیارد برای هر کدام خواهد بود. برای مقایسه بد نیست بدانید که هر ناوشکن کلاس آلری برک در مدل فلایت ۳ به عنوان پیشرفته ترین مدل از این سری قیمتی در حدود ۲ میلیارد و ۷۰۰ میلیون دلار دارد. یعنی با فرض ۱۸ میلیارد دلار برای هر فروند از نبرد ناوهای ترامپ می توان تقریبا ۶ فروند از گران ترین ناوشکن های فعلی نیروی دریایی آمریکا را سفارش داد.

یکی از دلایل افزایش سنگین قیمت این نبردناوها بحث استفاده از راکتور اتمی در آنها است. این مسئله علاوه بر افزایش هزینه ، نیازمندی به زیرساخت ها ، تربیت پرسنل بسیار متخصص تر نسبت به پرسنل فنی فعلی ، ایجاد زیرساخت های بیشتر برای بحث های مربوط به راکتور ، سوخت هسته ای و ... از جمله مهم ترین چالش ها در بحث ساخت نبرد ناو هستند.

اما مسئله دیگر اصولا وجود داشتن زیرساخت های لازم برای تولید چنین شناوری در آمریکا است. در سالهای اخیر ایالات متحده آمریکا در بحث های حوزه ساخت شناورهای رزمی خصوصا در بحث رزم سطحی با مشکلاتی مواجه شده است. به دلیل کمبود کارخانه های کشتی سازی و نیروی کار ماهر تحویل شناورهای مختلف از جمله ناوشکن های کلاس آلری برک به عنوان ستون فقرات توان رزم سطحی این کشور سالهاست که همیشه با تاخیر رو به رو می شود. پروژه شناور رزم ساحلی LCS با مشکلات فراوان فنی ، افزایش شدید قیمت و در نهایت عدم توان برای اثبات توانایی های لازم به سرعت در حال از خدمت خارج شدن است. و البته ناوهای محافظ کلاس کانسلیشن که قرار بود بر اساس یک طرح اروپایی و با تغییراتی مورد نیاز نیروی دریایی آمریکا ساخته شود که افزایش بیش از حد هزینه و طولانی شدن شدید جدول زمانی مربوط به ساخت و تحویل در نهایت باعث کنسل شدن کل برنامه شد.

نکته جالب این که دولت اعلام کرد این شناورها در تاسیسات شرکت کشتی سازی Hanwha Philly در شهر فیلادلفیا در ایالت پنسلوانیای آمریکا ساخته خواهند شد. شرکت Hanwha کره جنوبی به عنوان یکی از برترین شرکت های کشتی ساز حال حاضر جهان به کمک آمریکا آمده تا به صورت کلی بحث کشتی سازی آمریکا را از نظر سرعت ساخت و بهره وری دچار بهبود کند.

حالا و با توجه به بسیاری از این مشکلات ، وجود طرح های زیادی با اولویت بیشتر و افزایش مخالفت ها با ترامپ در سیستم قانون گذاری آمریکا بسیاری اصولا احتمال عملی شدن ساخت این کلاس از شناور را به صورت کلی زیرسوال می برند.

در نهایت باید گفت در دورانی که با توجه به تهدیدات بسیار زیاد بر علیه عنوان شناورها و توسعه بسیار زیاد سلاح های ضد کشتی در شکل موشک های کروز و بالستیک ، سیستم های بدون سرنشین انتحاری و .... بسیار بالاست ، هزینه کرد در این اندازه برای یک یا تعدادی شناور در این ابعاد به هیچ عنوان عقلانی نیست اما ترامپ شخصی است که به دلیل بسیاری از اختلالات فکری و روحی و به نوعی خودشیفتگی میدان جنگ و ساخت سلاح را نیز احتمال با ساخت آسمان خراش ها و هتل ها و قمارخانه ها اشتباه گرفته و تصور می کند هر چه بزرگتر باشد لزوما بهتر است !